Σχόλια 1Οου Αποσπάσματος

July 23, 2007 at 11:39 pm (Uncategorized) ()

Ο Αριστοτέλης στο “Μετά τα Φυσικά” προσπαθεί να παρουσίασει την φιλοσοφία των προσωκρατικών υλομονιστών φιλοσόφων, ως εισαγωγή στο έργο του δικό του και του Πλάτωνα, δηλαδή στον Ιδεαλισμό. Η μόνη αξία της προσπάθειας του είναι το γεγονός ότι σώζει ορισμένα αποσπάσματα των υλομονιστών φιλοσόφων κάνοντας τα copy-paste στο έργο του. Ένα τέτοιο απόσπασμα είναι και το 10ο απόσπασμα. Όλο το απόσπασμα σίγουρα προέρχεται από κάποια επιτομή έργου του Δημόκριτου ή κάποιο εισαγωγικό, για αρχάριους βιβλίο, στην ατομική θεωρία, δεδομένου ότι ο Δημόκριτος είχε γράψει συνολικά 70 βιβλία.

Όλο το κομμάτι είναι εξαιρετικό γιατί δείχνει πολλά ενδιαφέροντα πράγματα από την ατομική θεωρία. Καταρχήν το κομμάτι: “ΛΕΥΚΙΠΠΟΣ ΔΕ ΚΑΙ Ο ΕΤΑΙΡΟΣ ΑΥΤΟΥ ΔΗΜΟΚΡΙΤΟΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕΝ ΤΟ ΠΛΗΡΕΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΕΝΟΝ ΕΙΝΑΙ ΦΑΣΙΝ….. ΑΙΤΙΑ ΔΕ ΤΩΝ ΟΝΤΩΝ ΤΑΥΤΑ ΩΣ ΥΛΗΝ”, επιβεβαιώνει περίτρανα ότι η ατομική θεωρία είναι μια υλομονιστική θεωρία. Επίσης επιβεβαιώνει (παρόλο που ο Αριστοτέλης δεν το καταλαβαίνει και θεωρεί, λανθασμένα, το κενό ως οντολογικό “μη-ον”), το ότι το ΚΕΝΟ είναι υπαρκτό και είναι ΟΝ όπως και τα άτομα.

Τέλος η μεγάλη αξία αυτού το αποσπάσματος είναι το γεγονός ότι ο Αριστοτέλης αναφερόμενος στις ιδιότητες των ατόμων κάνει το εξής πρωτοφανές, μεταφράζει για τον αρχαίο αναγνώστη την ατομική ορολογία. “ταύτας μέντοι τρεις είναι λέγουσι, σχήμα τε και τάξιν και θέσιν διαφέρειν γάρ φασι το oν ρυσμώι και διαθιγήι και τροπήι μόνον, τούτων δε ο μεν ρυσμός σχήμα έστιν, η δε διαθιγή τάξις, ή δέ τροπή θέσις”
Και σωστά κάνει την μετάφραση από τα αρχαία στα αρχαία γιατί πρόκειται για επιστημονικούς όρους το ΡΥΣΜΩΙ, ΔΙΑΘΙΓΗΙ και ΤΡΟΠΗΙ. Θεωρώ ξανά δεδομένο ότι ο Δημόκριτος θα είχε σελίδες επί σελίδων στα έργα του εξηγώντας τη σημαίνει ΡΥΣΜΩΙ, ΔΙΑΘΙΓΗΙ και ΤΡΟΠΗΙ, και μια μικρή ιδέα μας δίνει ο Αριστοτέλης αναφέροντας μια ερμηνεία των όρων χρησιμοποιώντας την αντιστοιχία των ατόμων με τα γράμματα της αλφαβήτα. Σε όλα τα βιβλία που έχω διαβάσει οι μελετητές υποστηρίζουν ότι μια τέτοια έξοχη σύλληψη της αντιστοιχίας γραμμάτων-ατόμων σίγουρα θα ήταν μια καθαρή επιστημονική σύλληψη του Δημόκριτου. Θα προσπάθησε έτσι να εξηγήσει το γιατί από ένα πεπερασμένο σύνολο “τύπων-μορφών-ιδεών” όπως είναι τα άτομα-γράμματα παράγονται τόσες πολλαπλότητες όπως είναι οι λέξεις όταν τα άτομα διαταχθούν στις άπειρες δυνατές συστοιχίες. Εκ πρώτης όψεως μια τέτοια σύλληψη θα ήταν εξαιρετικά προχωρημένη και υπεραρκετή για έναν διανοητή του 500 π.Χ. Όμως ο Δημόκριτος (όπως μας λέει ο Αριστοτέλης) δεν αρκείται στο να εκφράσει την πολλαπλότητα απλά ως “αναδιάταξη” όπως θα αρκεί για τα γράμματα, αλλά όλως περιέργως αναφέρει 3 ιδιότητες των ατόμων από τις οποίες παράγονται οι πολλαπλότητες. Αυτές οι ιδιότητες (ΡΥΣΜΩΙ, ΔΙΑΘΙΓΗΙ και ΤΡΟΠΗΙ), είναι οι αιτίες των διαφορών (τάς διαφοράς αιτίας των άλλων είναι φασίν).

Για να βάλουμε σε ένα πίνακα τις ιδιότητες:

Μήπως κάτι μας θυμίζει αυτό ο πίνακας;

Συνεχίζεται.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: